مزایای قهوه اسپرسو
قهوه اسپرسو به دلیل داشتن کافئین و آنتی‌اکسیدان ها می‌تواند به افزایش هوشیاری، بهبود تمرکز، کاهش خستگی و ارتقای عملکرد جسمی و ذهنی کمک کند. با این حال، مصرف بیش‌ازحد آن ممکن است باعث بی‌خوابی، تپش قلب، اضطراب یا ناراحتی معده شود؛ بنابراین بهتر است در حد اعتدال و متناسب با تحمل بدن مصرف شود. فواید و مضرات قهوه اسپرسو
تقویت تمرکز و عملکرد شناختی مغز
کافئین موجود در اسپرسو با مهار گیرنده‌های آدنوزین (ماده‌ای که پیام خستگی را به سلول‌ها مخابره می‌کند)، ترشح دوپامین و نوراپی‌نفرین را افزایش می‌دهد. نتیجه این سازوکار شیمیایی، شلیک سریع‌تر نورون‌ها، ارتقای حافظه کوتاه‌مدت، افزایش دامنه توجه و کاهش زمان واکنش ذهنی است. اسپرسو شما را نابغه نمی‌کند، اما سد خماری و مِه مغزی را به شکل مؤثری کنار می‌زند تا از حداکثر توان پردازشی مغزتان در لحظه استفاده کنید.
شتاب‌دهنده چربی‌سوزی و متابولیسم پایه
اسپرسو بدون شکر و شیر، تقریباً کالری صفر دارد و در عین حال محرک فوق‌العاده‌ای برای ترشح آدرنالین است. این هورمون به بافت‌های چربی پیام تجزیه سلول‌ها و آزادسازی اسیدهای چرب آزاد به جریان خون را صادر می‌کند؛ فرآیندی که در کنار افزایش ۳ تا ۱۱ درصدی متابولیسم پایه (RMR)، مصرف آن را ۳۰ تا ۴۵ دقیقه قبل از تمرین ورزشی به یک مکمل طبیعی، قدرتمند و ارزان‌قیمت برای افزایش توان و سوزاندن کالری تبدیل کرده است.
انبار آنتی‌اکسیدان‌ها و سپر ضدالتهابی بدن
دانه‌های قهوه منبعی غنی از اسیدهای کلروژنیک، پلی‌فنول‌ها و ترکیبات فنولیک هستند که در عصاره‌گیری پرفشار اسپرسو با بالاترین غلظت آزاد می‌شوند. این آنتی‌اکسیدان‌ها رادیکال‌های آزاد را خنثی کرده و با کاهش التهابات مزمن در سطح سلولی، ریسک ابتلا به بیماری‌های متابولیک مانند دیابت نوع دو و پیری زودرس بافت‌ها را مهار می‌کنند؛ محافظتی که کمتر نوشیدنی گیاهی با چنین سرعتی در اختیار بدن قرار می‌دهد.
حمایت ساختاری از سلامت کبد
یکی از مستندترین شواهد علمی درباره اسپرسو، تأثیر محافظتی آن روی آنزیم‌های کبدی است. تحقیقات نشان می‌دهند نوشیدن منظم و کنترل‌شده اسپرسو از تجمع چربی‌های ناسالم در بافت کبد پیشگیری کرده و سرعت پیشرفت کبد چرب غیرالکلی، فیبروز و سیروز کبدی را به‌طور معناداری کند می‌کند. ترکیبات فعال اسپرسو اجازه نمی‌دهند آسیب‌های ناشی از رژیم‌های غذایی بد، سلول‌های کبد را به آسانی از پا درآورند.
کاهش ریسک زوال عقل و اختلالات عصبی
آلزایمر و پارکینسون بیماری‌های ناشی از تخریب پیش‌رونده سلول‌های ترشح‌کننده دوپامین و تشکیل پلاک‌های آمیلوئیدی در مغز هستند. داده‌های آماری درازمدت نشان می‌دهند افرادی که به‌طور منظم اسپرسو مصرف می‌کنند، بین ۳۰ تا ۶۰ درصد کمتر از سایرین در معرض ابتلا به این بیماری‌های تخریب‌کننده عصبی در دوران کهنسالی قرار دارند؛ بیمه‌ای تلخ اما مطمئن برای روزهای پیری.
معایب و عوارض قهوه اسپرسو
اختلال در معماری خواب عمیق
نیمه‌عمر کافئین در بدن بین ۵ تا ۷ ساعت است؛ به این معنا که اگر ساعت ۵ عصر یک شات دوبل بنوشید، تا نیمه‌شب نیمی از کافئین همچنان در جریان خونتان فعال است. این مسأله با سرکوب تولید هورمون ملاتونین، شروع خواب را به تأخیر می‌اندازد و کیفیت خواب عمیق (مرحله REM) را نابود می‌کند. حاصل این اختلال، بیدار شدن با احساس کوفتگی و پناه بردن دوباره به شات‌های بعدی برای زنده ماندن در طول روز است!
تحریک سیستم گوارش و بازگشت اسید معده (ریفلاکس)
عصاره غلیظ اسپرسو حاوی ترکیباتی است که ترشح اسید هیدروکلریک در معده را به شدت تحریک کرده و هم‌زمان باعث شل شدن اسفنکتر تحتانی مری (دریچه‌ای که مانع برگشت اسید می‌شود) می‌گردد. نوشیدن اسپرسو با معده خالی یا در مقادیر زیاد، می‌تواند سوزش سر دل، درد دیواره معده و تشدید زخم‌های گوارشی را به دنبال داشته باشد و گوارش‌های حساس را حسابی به چالش بکشد.
تشدید اضطراب، تپش قلب و بی‌قراری عصبی
اسپرسو مثل تیغ دو لبه است؛ درست همان آدرنالینی که در دوز متعادل تمرکز می‌آورد، در دوزهای بالا زنگ خطر فرضی «جنگ یا گریز» را در بدن به صدا درمی‌آورد. افرادی با آستانه تحمل پایین به کافئین پس از مصرف اسپرسو دچار تپش قلب کوبنده، لرزش انگشتان، تعریق کف دست و حملات اضطرابی ناگهانی (Jitters) می‌شوند که تمرکز را کاملاً متلاشی می‌کند.
ایجاد وابستگی فیزیکی و سندرم محرومیت (سردَرد کافئین)
اگر مصرف اسپرسو برایتان از روی عادت شود، گیرنده‌های عصبی مغز با تعداد کافئین‌های روزانه تطبیق پیدا می‌کنند. به محض اینکه یک روز مصرف آن به تعویق بیفتد، رگ‌های خونی مغز منبسط شده و عوارض ترک مانند سردردهای خسته‌کننده میگرنی، تحریک‌پذیری عصبی، کج‌خلقی شدید و افت شدید انگیزه ظاهر می‌شوند؛ نشانه‌ای روشن از اینکه بدنتان به این نوشیدنی اعتیاد فیزیکی پیدا کرده است.
افزایش موقت فشار خون و تداخل در جذب املاح
کافئین با انقباض موقت عروق خونی و تحریک ترشح غدد فوق کلیوی، جهش کوتاه‌مدتی در فشار خون سیستولیک و دیاستولیک ایجاد می‌کند که برای افراد مبتلا به فشار خون بالا خوشایند نیست. علاوه بر این، مصرف هم‌زمان اسپرسو با وعده‌های غذایی یا قرص‌های مکمل، به دلیل وجود ترکیبات تانن، جذب آهن و کلسیم را در روده تا حد چشمگیری بلوکه می‌کند.
مزایای قهوه اسپرسو برای مردان
برای مردان، مصرف متعادل قهوه اسپرسو ممکن است با بهبود عملکرد ذهنی و جسمی، افزایش استقامت در ورزش و بر اساس برخی مطالعات، کاهش خطر ابتلا به بعضی بیماری‌ها مانند سرطان پروستات همراه باشد. در مقابل، مصرف بیش‌ازحد کافئین می‌تواند در برخی مردان باعث افزایش اضطراب، اختلال خواب و در افراد حساس، کاهش موقت کیفیت باروری یا تحرک اسپرم شود؛ هرچند شواهد علمی در این زمینه قطعی نیست و اثر آن به میزان مصرف و شرایط فرد بستگی دارد. – فواید و مضرات قهوه اسپرسو برای مردان
بهبود سلامت جنسی و کاهش ریسک اختلال نعوظ
مطالعات دانشگاهی معتبر نشان می‌دهند مردانی که روزانه بین ۲ تا ۳ فنجان اسپرسو مصرف می‌کنند، به دلیل خواص گشادکنندگی عروق محیطی ناشی از کافئین، با کاهش معنادار خطر ابتلا به اختلال نعوظ (ED) مواجه می‌شوند. کافئین با آرام‌سازی عضلات صاف غاری در اندام تناسلی و بهبود جریان خون سرخرگی، گردش خون سالم‌تری در این ناحیه برقرار کرده و عملکرد جنسی را به شکل طبیعی تثبیت می‌کند.
کمک به مهار سرطان و مشکلات پروستات
التهابات مزمن در غده پروستات بستر مناسبی برای عوارض وخیم‌تر در سنین بالا است. ترکیبات زیست‌فعال اسپرسو، به‌ویژه کافستول و کاهوئول، خواص آنتی‌ژنوتوکسیک قدرتمندی از خود نشان داده‌اند که به سلول‌های آسیب‌دیده اجازه تکثیر افسارگسیخته نمی‌دهند. تحقیقات انجمن ارولوژی بالینی نشان داده که مصرف مداوم قهوه غلیظ با افت معنادار ریسک ابتلا به سرطان‌های پیش‌رونده پروستات در مردان مسن همراه است.
