سلامت دهان و دندان، یکی از ارکان مهم سلامت عمومی بدن بهشمار میرود. بسیاری از مشکلات دندانی، از پوسیدگی گرفته تا بیماریهای لثه، ریشه در بیتوجهی به نظافت دندانها دارند. جرم گیری دندان یکی از اقدامات حیاتی برای حفظ بهداشت دهان است که هم از نظر زیبایی و هم از نظر پیشگیری از بیماریها اهمیت ویژهای دارد. در این مقاله، به بررسی دقیق این روش، انواع تکنیکهای مورد استفاده، مراحل انجام، مزایا و نکات مهم آن خواهیم پرداخت. اگر بهدنبال لبخندی زیبا و دندانهایی سالم هستید، با ما همراه باشید تا همه چیز را درباره جرم گیری دندان بدانید.
جرم دندان چیست و چگونه ایجاد میشود؟
قبل از اینکه به سراغ خود جرم گیری دندان برویم، بهتر است با مفهوم جرم دندان آشنا شویم. پلاکهای میکروبی، لایههای چسبندهای از باکتری هستند که روی دندانها تشکیل میشوند. اگر این پلاکها بهموقع و بهصورت روزانه تمیز نشوند، در اثر مواد معدنی موجود در بزاق، سفت شده و تبدیل به جرم دندانی میشوند.
جرم دندان با مسواک زدن از بین نمیرود و باید توسط دندانپزشک و با استفاده از ابزارهای تخصصی برداشته شود. اینجا است که جرم گیری دندان وارد عمل میشود.
بیشتر بخوانید: سقف تعهدات دندانپزشکی بیمه آسیا
انواع روشهای جرم گیری دندان
جرم گیری دندان با توجه به شرایط بیمار، میزان جرم و ترجیح دندانپزشک میتواند با روشهای مختلفی انجام شود. در ادامه، رایجترین روشهای جرم گیری را معرفی میکنیم:
1. جرم گیری دستی (Manual Scaling)
در این روش، دندانپزشک با استفاده از ابزارهای دستی مانند اسکیلر، جرمهای سطح دندان و بین دندانی را بهصورت فیزیکی برمیدارد. این روش بیشتر برای جرمهای نازک یا بیماران با حساسیت بالا مناسب است.
بیشتر بخوانید: سقف تعهدات دندانپزشکی بیمه البرز
2. جرم گیری با دستگاه اولتراسونیک (Ultrasonic Scaling)
یکی از روشهای مدرن جرم گیری دندان استفاده از دستگاههای اولتراسونیک است. این دستگاه با ایجاد لرزشهای فرکانس بالا، جرمها را از سطح دندان جدا کرده و همزمان با پاشش آب، دهان را شستوشو میدهد.
3. جرم گیری لیزری
در این روش از لیزر برای حذف جرمهای سطحی و زیر لثهای استفاده میشود. لیزر دقت بالایی دارد و به بافتهای اطراف آسیبی نمیزند. هزینه این نوع جرم گیری دندان بیشتر از روشهای دیگر است، اما درد و خونریزی آن بسیار کمتر است.
بیشتر بخوانید: قیمت ایمپلنت دندان
4. پولیش دندان (Dental Polishing)
پس از هر نوع جرمگیری، پولیش دندان انجام میشود. این فرآیند باعث صیقلی شدن سطح دندان و جلوگیری از تجمع مجدد پلاکهای میکروبی میشود.
مراحل کامل انجام جرم گیری دندان
برای درک بهتر روند جرم گیری دندان، بهتر است با مراحل اصلی آن آشنا شویم:
مرحله 1: معاینه اولیه
دندانپزشک ابتدا دهان بیمار را معاینه میکند تا میزان جرم، محل دقیق آن و سلامت کلی لثه را بررسی نماید.
بیشتر بخوانید: قیمت روکش دندان
مرحله 2: شروع جرم گیری
با توجه به شرایط بیمار، یکی از روشهای ذکر شده انتخاب میشود. ممکن است جرم گیری با دستگاه یا به صورت دستی انجام گیرد.
مرحله 3: جرمگیری زیر لثهای
اگر جرم به زیر خط لثه نفوذ کرده باشد، دندانپزشک باید با دقت بیشتری عمل کرده و جرمهای پنهان را پاکسازی کند.
مرحله 4: پولیش و شستوشو
پس از اتمام جرم گیری، سطح دندان پولیش میشود تا صاف و براق شده و از ایجاد مجدد جرم جلوگیری شود.
بیشتر بخوانید: پست و کور دندان
مرحله 5: مشاوره بهداشتی
در پایان، پزشک نکاتی درباره روش صحیح مسواک زدن، استفاده از نخ دندان و دهانشویه به بیمار آموزش میدهد.
فواید و مزایای جرم گیری دندان
انجام جرم گیری دندان مزایای فراوانی دارد که در ادامه مهمترین آنها را بررسی میکنیم:
1. پیشگیری از بیماریهای لثه
جرمها محل تجمع باکتریها هستند. حذف آنها باعث جلوگیری از التهاب، خونریزی و تحلیل لثه میشود.
2. جلوگیری از بوی بد دهان
یکی از دلایل اصلی بوی بد دهان، جرم و پلاک دندانی است. جرم گیری دندان باعث تازگی و بوی خوش دهان میشود.
3. کاهش احتمال پوسیدگی دندان
با حذف جرم، سطح دندان در معرض حمله اسیدی باکتریها قرار نمیگیرد و احتمال پوسیدگی کاهش مییابد.
4. زیبایی لبخند
پس از جرم گیری دندان، رنگ طبیعی و براق دندانها باز میگردد و لبخند شما زیباتر میشود.
بیشتر بخوانید: تعهدات دندانپزشکی بیمه تکمیلی معلم
5. بهبود سلامت عمومی بدن
تحقیقات نشان دادهاند که بیماریهای لثه با مشکلات قلبی، دیابت و زایمان زودرس در ارتباط هستند. به همین دلیل، حفظ سلامت دهان اهمیت دوچندانی دارد.
آیا جرم گیری دندان درد دارد؟
یکی از سوالات متداول این است که آیا جرم گیری دندان درد دارد؟ پاسخ به این سؤال به میزان جرم، حساسیت دندانها و روش مورد استفاده بستگی دارد. در اکثر موارد، جرم گیری بدون درد است. در صورت وجود حساسیت، از بیحسی موضعی استفاده میشود.
چند وقت یک بار باید جرم گیری انجام شود؟
فاصله زمانی مناسب برای جرم گیری دندان به بهداشت دهان شما و نظر دندانپزشک بستگی دارد. اما معمولاً توصیه میشود هر 6 ماه یکبار برای جرم گیری و معاینه به دندانپزشک مراجعه کنید.
مطب مرتبط: قیمت عصب کشی دندان
تفاوت بین جرم گیری و بلیچینگ دندان چیست؟
بسیاری از افراد تصور میکنند بلیچینگ و جرم گیری یکی هستند، اما این تصور نادرست است:
- جرم گیری دندان برای حذف جرمها و پلاکهای سطحی است.
- بلیچینگ برای سفید کردن دندانها با مواد شیمیایی و مخصوص زیبایی است.
گاهی پس از جرم گیری، دندانها سفیدتر بهنظر میرسند اما این نتیجه بلیچینگ نیست.
عوارض احتمالی جرم گیری دندان
اگرچه جرم گیری دندان روشی ایمن است، اما ممکن است در برخی افراد با عوارض خفیفی همراه باشد:
- حساسیت به سرما و گرما
- خونریزی خفیف لثه
- التهاب لثه در روزهای اول
این عوارض معمولاً موقتی هستند و با رعایت بهداشت دهان بهزودی برطرف میشوند.
هزینه جرم گیری دندان چقدر است؟
هزینه جرم گیری دندان به عوامل مختلفی بستگی دارد از جمله:
- میزان جرم دندانی
- استفاده از لیزر یا اولتراسونیک
- شهر و محل کلینیک
- تخصص دندانپزشک
در برخی مراکز دولتی و بیمهها، بخشی از هزینه تحت پوشش قرار میگیرد. هزینه متوسط جرم گیری در سال ۱۴۰۴ بین ۵۰۰ تا ۱،۵۰۰ هزار تومان برای هر فک است.
نکاتی مهم پس از جرم گیری دندان
- تا چند روز از خوردن غذاهای بسیار سرد یا گرم خودداری کنید.
- از سیگار و قهوه که سبب تجمع مجدد جرم میشوند، پرهیز کنید.
- روزانه ۲ بار مسواک بزنید و از نخ دندان استفاده کنید.
- معاینات منظم ۶ ماهه را فراموش نکنید.
جرم گیری دندان در بارداری
در دوران بارداری به دلیل تغییرات هورمونی، تجمع پلاک و جرم بیشتر میشود. جرم گیری دندان در بارداری، بهخصوص در سهماهه دوم و با مشورت پزشک بیخطر است و حتی توصیه میشود تا از التهاب و خونریزی لثه پیشگیری شود.
چه کسانی نباید جرم گیری دندان انجام دهند؟
در شرایط نادر، برخی افراد باید با احتیاط عمل کنند:
- افرادی با بیماریهای قلبی شدید (باید با پزشک مشورت کنند)
- افرادی که به بیماریهای خونی خاص مبتلا هستند
- بیماران با حساسیت شدید به لرزش یا صداهای دندانپزشکی
در این موارد، روشهای بدون درد یا استفاده از لیزر توصیه میشود.
پرسشهای متداول درباره جرم گیری دندان
آیا جرم گیری دندان مینای دندان را از بین میبرد؟
خیر. جرم گیری اصولی فقط جرمها را پاک میکند و به مینای دندان آسیبی نمیزند.
بعد از جرم گیری، دندان لق میشود؟
اگر دندان لق شود، به دلیل عقبنشینی لثهها و از بین رفتن حمایت طبیعی بوده و جرمگیری فقط آن را نمایان کرده است.
آیا میتوان جرم گیری را در خانه انجام داد؟
خیر. جرم گیری نیاز به ابزار حرفهای و تخصص دندانپزشک دارد و انجام آن در خانه خطرناک است.
نتیجهگیری
در پایان، باید تأکید کنیم که جرم گیری دندان یکی از مؤثرترین و کمهزینهترین روشها برای پیشگیری از بیماریهای دهان و دندان است. با حذف پلاکها و جرمهای دندانی، نهتنها سلامت لثهها و دندانها را حفظ میکنید، بلکه به زیبایی لبخند خود نیز کمک میکنید.
برای دستیابی به سلامت پایدار دهان، لازم است بهطور منظم به دندانپزشک مراجعه کرده و بر اساس توصیه او، هر شش ماه یکبار جرم گیری دندان را انجام دهید. لبخند سالم، نتیجه یک مراقبت مداوم و آگاهانه است.
